Khu tái định cư vắng bóng người

Chúng tôi đi qua khu tái định cư Đắk Đoát, xã Đắk Pét, huyện Đắk Glei, xu ly nuoc  tỉnh Kon Tum thuộc đề án cha trí, xếp đặt dân cư ở vùng thiên tai, sạt lở ra vùng an toàn vào một ngày đầu tháng 8. Thế nhưng, trước mắt chúng tôi là cảnh tượng hoang tàn, mái tôn một số mệnh nhà bị gió thổi tung, cửa kính vỡ từng mảng, cỏ dại phủ kín danh thiếp sân nhà. Cả khu tái định cư cho 73 hộ dân nhưng tìm mỏi mắt cũng không thấy một bóng người. Xây nhà rồi bỏ hoangNăm 2010, UBND tỉnh Kon Tum thực hành các đề án cha trí, xếp đặt dân cư ở vùng thiên tai, sạt lở ra vùng an toàn cho hàng ngàn hộ dân ở các huyện Tu Mơ Rông, Kon Plông, Đắk Glei, Sa Thầy… Mục tiêu của dự án là để các hộ dân ở vùng dự án sớm ổn định cuộc sống và sản xuất, thực hành tốt chủ trương cha trí danh thiếp khu dân cư một cách phù hợp với điều kiện đâm sống, phòng tránh được thiên tai và phát triển sinh sản của người dân.Tuy nhiên, qua 5 năm thực hiện dự án, nhiều khu tái định cư không có dân về ở, gây lãng chi phí lớn. Tại huyện Đắk Glei, dự án thực hành cha nội trí sắp xếp, di dời và tái định cư cho 5 điểm là các thôn Kon Riêng, xã Đắk Choong; thôn Đông Thượng, Đắk Đoát, xã Đăk Pét; thôn Đông Nây, xã Đắk Man và thôn Đắk Sút, xã Đắk Kroong với 268 hộ, 1.064 người dân tộc thiểu số. Tổng kinh phí tổn lên tới hàng chục tỉ đồng bằng nguồn vốn nhà nước và bởi dân chúng đóng góp.

Tại huyện Tu Mơ Rông, trong vòng 5 năm qua đã đầu tư gần 100 tỉ đồng để thực hành di dời 1.300 hộ dân thuộc 23 thôn làng nằm trong vùng sạt lở hiểm nguy về nơi tái định cư an toàn. Tuy nhiên, nhiều làng tái định cư, người dân không chịu về ở huyễn hoặc về ở rất ít, như các khu tại xã Đắk Sao, Văn Xuôi, Măng Ri… Điển hình khu tái định cư làng Ba Khen - Long Tro, xã Văn Xuôi, huyện Tu Mơ Rông có tổng cộng 72 hộ dân nhưng hiện đồng cân có 3 hộ dân ở ổn định, lâu dài. Khi chúng tao đến, cả khu tái định cư rộng lớn cỏ mọc um tùm, không một bóng người, nhiều ngôi nhà cửa mở toác hoác như nhiều tháng không có người ở. Các khu tái định cư trên địa bàn danh thiếp huyện Kon Plông, Sa Thầy, Đắk Hà… cũng chưa ổn định cuộc sống. Khu tái định cư tại làng Đắk Đoát, xã Đắc Pét, huyện Đắk Glei xuống cấp   Bất hợp lý Tại khu tái định cư Kon Riêng, xã Đắk Choong, huyện Đắk Glei, nhiều người dân phản ảnh bởi chưng khu tái định cư được xây trên đồi cao nên gió rất mạnh, dễ sạt lở vào mùa mưa; đã có 2 ngôi nhà bị sụp xuống vực… Vì vậy, dù rằng đã ra ở nhưng nhiều người dân rất lo ngại cho nên vào mùa sản xuất, gia tộc vẫn quay về làng cũ.

Ông A La - làng Ba Khen, xã Văn Xuôi, huyện Tu Mơ Rông - cho biết căn nguyên ông và những hộ dân khác vẫn ở lại làng cũ mà không chịu về làng tái định cư là do xa đường lớn, nhà được xây thấp cho nên rất nóng, xa nơi sản xuất. Hơn nữa, giếng nước do nhà nước đầu tư bị đục không thể sử dụng được, không có công trình phụ. "Vì không có đứa ở thành thử mới đây, đường điện tại khu tái định cư cũng đã bị cắt thường xuyên rồi" - ông La cho biết thêm. Theo UBND huyện Tu Mơ Rông, căn nguyên một mệnh khu tái định cư người dân không về ở huyễn hoặc về ở rất ít là bởi theo phong tục, người dân trước đây ở nhà sàn tre nứa, mái lợp tranh, chuồng trại chăn nuôi ở dưới sàn nhà. Trong thời gian mùa vụ, các hộ dân ở lâm thời tại làng cũ để thuận tiện việc canh tác, sản xuất; trước mùa mưa bão, danh thiếp hộ dân này chuyển về ở tại khu tái định cư để bảo đảm an toàn sinh mạng và tài sản trong mùa mưa. Bên cạnh đó, các cấp ủy Đảng, chính quyền một số mệnh xã chưa quyết bại trong công tác vận động, tuyên truyền nên công hiệu chưa cao."Tôi vừa đi vào làng cũ xem bà con đã về ở lại chưa, nếu chưa về thì đồng cân đạo thôn trưởng xu ly nuoc  vận động bà con về để cho học sinh bước vào niên học mới và mùa mưa bão đang tới gần" - ông Cao Minh Luyến, Phó Chủ tịch xã Văn Xuôi, huyện Tu Mơ Rông, nói. Theo UBND tỉnh Kon Tum, tính đến cuối năm 2014, danh thiếp đề án bố trí dân cư đã sắp xếp ổn định cho 1.910 hộ với 8.284 nhân khẩu, đạt 83% tổng số mệnh hộ so với mục tiêu các đề án được duyệt.  

Hoàng Thanh (Người lao động) Mọi thông tin bài vở huyễn hoặc ý kiến đóng góp cũng như thắc mắc liên can đến thị trường bất động sản xin gửi về địa tiền email: banbientap@cafeland.vn; Đường dây dính nóng: 0942.825.711.